دوره 6, شماره 4

زمستان 1395

فهرست مطالب

مقالات

چکیده

     کسب سود بیشتر، یکی از مهمترین عواملی است که سرمایه­گذاران را به سرمایه­گذاری در بورس اوراق بهادار تشویق می­کند. به دلیل عدم اطمینان موجود در بازار بورس اوراق بهادار و تأثیر آن بر سرمایه‌گذاری، در این پژوهش به بررسی اهمیت استراتژی جنبش حرکتی (مومنتوم) پرداخته شد. بر این اساس با توجه به جامعه آماری و نیز محدودیت­های درنظرگرفته شده 48 شرکت پذیرفته­شده در بورس اوراق بهادار تهران برای دوره­ای 6 ساله از سال 1387 تا 1392 مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج تحلیل داده­ها نشان می­دهد که بیشتر استراتژی­های معاملاتی اوراق بهادار، پرتفوی برنده ریسک سیستماتیک بالاتری را نسبت به پرتفوی بازنده نشان می­دهند. همچنین، در دوره شش ماهه بیشترین بازدهی اضافی ناشی از به­کارگیری استراتژی مومنتوم ایجاد شده است که در این دوره رابطه بین ریسک سیستماتیک و بازدهی بسیار قوی است.

زهرا تقیان, داریوش فرید
PDF
9-30

 

چکیده

     تحقیقات مالی به­طور گسترده، تصمیمات سرمایه‌گذاری شرکت‌ها را مورد مطالعه قرار داده است. بر اساس این تحقیقات، بررسی رابطه بین جریان نقدی و سطح سرمایه‌گذاری یک روش معمول برای تجزیه­وتحلیل مسائل مربوط به بیش و کم سرمایه‌گذاری است. در این پژوهش تصمیمات سرمایه‌گذاری شرکت‌های تحت درماندگی مالی در بورس اوراق بهادار تهران برای 280 مشاهده (سال-شرکت) مورد بررسی قرار گرفته است. به منظور بررسی فرضیه‌های پژوهش از روش داده‌های ترکیبی به روش گشتاورهای تعمیم­یافته پویا به شکل دو مرحله­ای و جهت استحکام نتایج از روش داده‌های طبقه‌بندی‌شده بر حسب فرصت سرمایه‌گذاری به روش حداقل مربعات استفاده شده است. نتایج پژوهش به روش داده‌های ترکیبی نشان داد که شرکت‌های درمانده مالی دارای فرصت سرمایه‌گذاری، سرمایه‌گذاری‌ها را متناسب با فرصت‌های موجود افزایش داده­اند؛ ولی پس از تفکیک شرکت‌ها به دو طبقه شرکت‌های با فرصت سرمایه‌گذاری زیاد و کم، مشخص شد در نمونه شرکت‌های بورسی در ایران طی سال‌های 1390 تا 1393، شرکت‌های درمانده مالی بدون توجه به فرصت سرمایه‌گذاری اقدام به افزایش سطح سرمایه‌گذاری نموده­اند.

اله کرم صالحی, مهدی الهائی سحر, ادیبه سواری
PDF
31-49

 

چکیده

     یکی از مهم‌ترین وظایف اقتصاد مالی مدل‌سازي و پیش‌بینی نوسانات قیمت دارایی‌هاي ریسکی است. از نظر تحلیل‌گران و سیاست‌گذاران، نوسان‌پذیري قیمت یک متغیر کلیدي است که به درک نوسانات بازار کمک می‌کند؛ بنابراین تحلیل‌گران نیاز دارند تا پیش‌بینی درستی از نوسان‌پذیري قیمت به عنوان یک ورودي ضروري براي انجام وظایفی چون مدیریت ریسک، تخصیص پرتفوی، ارزیابی ارزش در معرض خطر و قیمت‌گذاري دارایی‌ها را داشته باشند. بر این اساس در تحقیق حاضر با استفاده از ترکیب مدل‌هایTVP-VAR  وPLS  در نرم­افزار متلب و XLSTAT در بازه زمانی 1-1377 تا 6-1392 (ماهیانه) با استفاده از متغیرهای حقیقی (توليدات صنعتي، سرمایه‌گذاری بخش حقیقی در مسکن، رشد اقتصادی، سهم مخارج دولت به GDPو نرخ رشد صادرات غیر نفتی) و متغیرهای پولی (تورم، عرضه‌ پول، نرخ ارز، درآمدهای نفت و قیمت داخلی طلا) بر بازدهی سهام اوراق بهادار تهران پرداخته شده است. بر اساس مدل PLS این نتیجه حاصل شد که متغیرهای رشد اقتصادی و درآمدهای نفتی نفت بیش از سایر متغیرها بر بازدهی بورس اوراق بهادار تهران تأثیرگذار است. در ادامه متغیرهای رشد اقتصادی و درامدهای نفتی را وارد مدلTVP-VAR  نمودیم. بر اساس نتایج این مدل TVP-VAR رشد اقتصادی در طول دوره در بازه صفر تا 6/0 و رشد درآمدهای نفتی در بازه 3/0-تا 1/0 بر بازدهی سهام اثرگذار بوده‌اند. با توجه به نتایج تأکید بر اجرای سیاست‌هایی که بخش حقیقی راتقویت نماید (سیاست‌های سمت عرضه) بیش از سیاست‌های که بخش پولی (سیاست‌های بخش تقاضا) را تقویت می‌کند می‌تواند موجبات بهبود وضعیت بورس را تضمین کند
فاطمه صمدی
PDF
51-74

     سواد مالی و تورش­های رفتاری، دو عامل بسیار مهم تأثیرگذار بر تصمیمات و رفتارهای مالی سرمایه‌گذاران است. تحقیق حاضر به­بررسی رابطه بین میزان سواد مالی سرمایه‌گذاران بورس اوراق بهادار تهران و تورش­های رفتاری آن‌ها می‌پردازد و هدف اصلی این تحقیق، معرفی معیارهایی برای سنجش میزان سواد مالی سرمایه‌گذاران و سپس بررسی رابطه آن با تورش­های رفتاری است. تحقیق حاضر برای یک دوره ۲ ساله از سال ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۵ و در قلمرو مکانی بورس اوراق بهادار تهران و کارگزاران و شرکت‌های سرمایه‌گذاری فعال در این بازار انجام شده است. پس از گردآوری اطلاعات از طریق توزیع پرسشنامه‌های استاندارد بین‌المللی (پس از بومی‌سازی با شرایط داخل کشور) در بین سرمایه‌گذاران بورس اوراق بهادار تهران و جمع‌آوری پاسخ‌های آن و محاسبه متغیرهای تحقیق با استفاده از روش آماری رگرسیون چندگانه به تجزیه‌وتحلیل داده‌ها به کمک نرم‌افزار spss، مدل آماری مناسب ارائه ‌شده است. در معدود تحقیقات انجام­شده در داخل کشور سعی شده است فقط مدلی جهت سنجش میزان سواد مالی در بین سرمایه­گذاران ایرانی ارائه شود و برای اولین بار در داخل ایران و در این تحقیق سعی خواهد شد که علاوه بر ارائه مدلی مناسب و بومی جهت سنجش میزان سواد مالی در بین سرمایه‌گذاران بورس اوراق بهادار تهران، رابطه بین میزان سواد مالی و تورش­های رفتاری سرمایه‌گذاران نیز بررسی شود. نتایج تجزیه‌وتحلیل داده‌ها حاکی از این است که بین میزان سواد مالی سرمایه‌گذاران و تورش­های رفتاری آن‌ها رابطه معناداری در جهت مثبت وجود دارد.

کریم قالمق, احمد یعقوب نژاد, میر فیض فلاح شمس
PDF
75-94

     به­دلیل اهمیت بازار سرمایه، سنجش عملکرد شرکت‌های کارگزاری به­عنوان واسط بین شرکت‌ها و سرمایه‌گذاران، جهت غنی‌سازی کیفیت خدمات ارائه­شده از سوی آن‌ها امری ضروری است. در این تحقیق، ابتدا مشخصه‌های کیفیت خدمات برخط شرکت‌های کارگزاری از طریق مطالعه مبانی نظری پژوهش و نظر خبرگان شناسایی و گزینش شده و بر اساس آن‌ پرسشنامه فازی کانو طراحی و به­صورت تصادفی بین 384 کاربر برخط شرکت‌های کارگزاری‌ توزیع شد. با استفاده از خوشه‌بندی K-Means سه دسته مشتری شناسایی و برای هر خوشه با روش کانوی فازی، نیازهای هر خوشه بررسی و طبقه‌بندی شد. این پژوهش طبقة هر ویژگی را بر اساس مدل کانو مشخص کرده و نشان می‌دهد، طبقه برخی از ویژگی‌ها بین خوشه‌های مختلف متفاوت و برای برخی دیگر، برای هر سه خوشه مشترک و از یک نوع است، همچنین برای هر ویژگی در هر خوشه، میزان رضایتمندی به­صورت یک ضریب، رضایت­مندی و عدم رضایت را در صورت وجود و یا عدم وجود آن ویژگی نشان داده است. نتایج این پژوهش می‌تواند یاری‌رسان شرکت‌های کارگزاری در جهت ارائه مناسب خدمات ارائه شده به مشتریان مختلف باشد.

 

علی عبدالهی, سجاد شکوهیار, محمود قادری
PDF
95-114

  در اکثر تحقیقات صورت گرفته در خصوص خلاف قاعده ریسک غیرسیستماتیک به ترجیحات سرمایه‌گذاران و یا غیرعقلایی ‌بودن سرمایه‌گذاران و ویژگی‌های شرکت پرداخته شده است و در مورد تاثیر ریسک غیر سیستماتیک بر قیمت‌گذاری باید عنوان کرد؛ وقتي وضعيت بازار مناسب باشد، قيمت سهام اجزاي بنيادي شركت را منعكس مي‌سـازد؛ اما در واقع حركت قيمت سهام كاملاً بازتاب يا انعكاسي از ارزش اوليـة آن نيسـت؛ زيـرا عوامـل غيربنيادي همانند تورش رفتاري سرمايه‌گذاران، نبـود تقارن اطلاعاتي و ریسک‌های سيستماتيك هنگـام ارزيـابي سـهام موجب انحراف قيمت سهام از ارزش اوليه يا واقعي آن یا قيمـت‌گـذاري نادرسـت مـي‌شـود. ايـن وضعيت بر تصميمات سرمايه‌گـذاري شـركت تأثيرگـذار اسـت. مـدير مـي‌توانـد از سـهام بـيش قيمت‌گذاري‌شده به منزلة منبع تأمين وجه براي سرمايه‌گذاري (به‌دليل پايين‌بودن هزينة سـرمايه) بهره ببرد و در مقابل، از فروش سهامي كه كم قيمت‌گذاري شـده‌انـد امتنـاع ورزد؛ زيـرا هزينـة سرمايه بيشتر است که نتایج حاصل از آزمون فرضیه با بررسی اطلاعات جمع­آوری­شده مربوط به 67 شرکت در جامعه آماری در دوره‌ی زمانی 1393-1381 که مورد تجزیه­وتحلیل قرار گرفت؛ در نتیجه این پاسخ حاصل می­شود که سرمایه‌گذاری صورت­گرفته توسط شرکت‌های پذیرفته­شده در بورس اوراق بهادار ایران جهت سودآوری منجر به افزایش نوسان ریسک غیر سیستماتیک آنها شده است.

سید جلال صادقی شریف, طاهره اسلامیان
PDF
115-134

     پژوهشگران مالی از روش­های متفاوتی برای محاسبه ریسک و بازده و همچنین تعیین رابطه بین آنها استفاده کرده­اند. اختلاف در نتایج باعث شده است تا این رابطه با عنوان «معمای بازده- ریسک غیرسیستماتیک» شناخته شود. پژوهش حاضر به تحلیل رابطه ریسک غیرسیستماتیک با بازده سهام در بین شرکت­های پذیرفته­شده در بورس اوراق بهادار تهران می­پردازد. دوره زمانی مورد بررسی از 12مردادماه 1392 تا 12 دی ماه 1395 انتخاب شده است. این پژوهش با استفاده از مدل panel-GARCH به برآورد ریسک غیرسیستماتیک پرداخته و سپس رابطه بازده با ریسک را براساس رگرسیون چندک و رهیافت بیزی مورد بررسی قرار داده است. نتایج مبین آن است که رابطه در چندک‌های پایین ناهمسو، در چندک­های بالا همسو بوده و در میانه توزیع رابطه­ای مشاهده نمی­شود. این نتیجه دلالت بر آن دارد که رابطه غیرخطی و مبتنی بر توزیع بازده است. این یافته نشان می­دهد که اطلاعات موجود در کرانه­های توزیع برای داده­های مالی حائز اهمیت بوده و لازم است در مدل­سازی و تفسیر نتایج مورد توجه قرار گیرد. علاوه برآن، معمای ریسک - بازده حل می­شود.

محمد رضا رستمی, مریم مقدس بیات, ریحانه مقامی
PDF
135-151