دوره 6, شماره 2

تابستان 1395

فهرست مطالب

مقالات

 

چکیده

     برند یکی از ارزشمندترین دارایی‌های نامشهود هر شرکت است که مدیریت مناسب آن می‌تواند راه را برای رسیدن به سهم بیش‌تر بازار و سودآوری بیش‌تر در هر صنعتی هموار سازد. از آنجاکه ارزش برند می‌تواند یکی از عوامل مهم و تاثیرگذار بر فروش و متعاقب آن سودآوری شرکت باشد؛ بنابراین در این پژوهش رابطه‌ سودآوری با ارزش برند شرکت بررسی شده است. ارزش برند از دو منظر بازاریابی و مالی قابل بررسی است که در این پژوهش با استفاده از معیار کیو-توبین (یکی از سنجه­های محاسبه ارزش برند از دیدگاه مالی) برآورد شده است. نمونه‌ مورد بررسی در این تحقیق شرکت‌های صنایع دارویی، مواد غذایی، فلزات، پتروشیمی و صنعت سیمان در بین سال­های 1384تا 1393 را شامل می‌شود. جهت آزمون فرضیه­ها در قالب داده‌های تابلویی از نرم­افزار EVIEWS استفاده شده است و نتایج خروجی نرم­افزار نشان می­دهد که ارزش برند تاثیر مثبت و معناداری بر سودآوری شرکت‌های صنعت مواد غذایی و دارویی (صنایع B2C) داشته است؛ ولی بر صنایع پتروشیمی، فلزات و سیمان (صنایع B2B) تاثیر معناداری ندارد.

محمد اصولیان, محمد رضا عباسپور نوغانی, مهدی داوری
PDF
9-21

چکیده

     پیرو تغییرات محیط تجارت، ناشی از رقابت جهانی و تحولات تکنولوژی، بانک­ها همانند سایر کسب‌و‌کارهای امروزی، با تقاضای روزافزون مشتریان برای محصولات و خدمات متنوع مواجه هستند. به این ترتیب، ضرورت پاسخ­گویی به نیاز مشتریان و بقا در این محیط پویا، پیچیده و بسیار متنوع بازارها، بانک­ها را وادار می­سازد تا به سمت تکنولوژی­های جدید و معرفی صدها محصول و خدمت نوین و غیر سنتی روی آورند. مسلم است که حفظ توانایی حرکت در چنین مسیری مستلزم ایجاد ابزارهای دقیق­تر برای ارزیابی عملکرد مدیران نسبت به گذشته است. به تبع آن، بدون تعیین «حوزه سود» و آگاهی نسبت به وضعیت سودآوری خدمات، محصولات و مشتریان، اتخاذ تصمیمات مقتضی جهت کسب موفقیت غیر‌ممکن است؛ لذا به­منظور کسب موفقیت و دستیابی به راهی دقیق­تر و به صرفه­تر برای مدیریت پرتفوی خدمات، محصولات و مشتریان، سیستم هزینه­یابی بر مبنای فعالیت به­عنوان سیستمی که قادر است تا علاوه بر ارزشگذاری، اطلاعات صحیح و به­هنگام در خصوص ارزش­افزایی فعالیت­ها و شناسایی فعالیت­های فاقد ارزش افزوده تامین نماید و درنتیجه موجبات ارتقای عملکرد و سودآوری شرکت­ها را فراهم سازد، به بانک­ها معرفی شدند. اهمیت پیاده­سازی چنین سیستمی محقق را بر آن داشت تا با مطالعه وضعیت کنونی هزینه­یابی در صنعت بانکداری کشور و بررسی شرایط، الزامات پیاده­سازی سیستم هزینه­یابی بر مبنای فعالیت در صنعت نامبرده، به این سوال پاسخ دهند که آیا طراحی و استقرار هزینه‌یابی بر مبنای فعالیت در بانک­های کشور امکان­پذیر است یا خیر؟ به این ترتیب، در این پژوهش پس از کسب شناخت نسبت به وضعیت هزینه­یابی موجود در بانک­ها و تایید امکان استقرار هزینه­یابی بر مبنای فعالیت در بانک­ها از دیدگاه صاحبنظران و خبرگان این صنعت، طرحی برای استقرار این سیستم در بانک­های کشور ایران ارائه شد.

غلا محسین اسدی, بیتا مشایخی, عالمه یزدانیان
PDF
23-44

چکیده

     هدف این پژوهش، بررسي رابطه ميان حجم معاملات سهام و نوسان­پذيري بازده با تمرکز بر اجزاي حجم معاملات سهام، تعداد دفعات معاملات و متوسط اندازه معاملات، است. داده­های پژوهش شامل قیمت و حجم معاملات حین روز سی شرکت موجود در شاخص سی شرکت بزرگ بورس اوراق بهادار تهران طی سال­های 1390 تا 1394 می­باشد. معیار انتخاب نمونه، ارزش بازار شرکت­های مورد بررسی بوده است که در زمان انجام پژوهش معادل 67 درصد از ارزش کل بورس اوراق بهادار تهران را در اختیار داشتند؛ لذا بررسی این شرکت­ها می­تواند نماگر مناسبی از بازار سهام باشد. در این پژوهش به کمک روش­های اقتصادسنجی و با تمرکز بر خودرگرسیونی میانگین متحرک و خودرگرسیون ناهمسانی شرطی به­بررسی رابطه ميان حجم معاملات، اجزای آن و نوسان­پذيري پرداخته شده است. يافته­هاي این پژوهش وجود يک رابطه منفي ميان حجم معاملات و نوسان­پذيري را تأييد مي­کند؛ همچنین در ادامه زماني­که حجم معاملات در معادله واريانس وارد مي­شود، تداوم نوسان­پذيري در بيشتر موارد مورد بررسی، افزايش مي­يابد. نتايج این بررسی تأييد می­کند که رابطه حجم معاملات و نوسان­پذيري متأثر از متوسط اندازه معاملات است؛ همچنين این نتايج پس از حذف اثر یوشکل در معاملات حين روز نيز تأييد شد.

سعید اسلامی بیدگلی, پژمان شعبان پور فرد
PDF
45-63

     تحقیق حاضر، به دنبال آزمون کارآمدی مدل اولسن (۱۹۹۵) با ترکیب شاخص پیوتروسکی (۲۰۰۰) در پیش‌بینی بازدهی سهام شرکت‌های بورس اوراق بهادار و فرابورس ایران است. متغیر وابسته تحقیق، بازدهی سهام در دوره بعد و متغیرهای مستقل شامل تغییرات سود خالص، تغییرات جمع حقوق صاحبان سهام، تغییرات شاخص پیوتروسکی در دو دوره جاری و قبل و همچنین وقفه نخست متغیر وابسته است که با استفاده از داده‌های تابلویی (پانل) برای 94 شرکت طی سال‌های ۱۳۸۶تا ۱۳۹۲ و نرم‌افزار ایویوز و تکنیک آماری گشتاورهای تعمیم‌یافته (GMM) در پی آزمون فرضیه‌های تحقیق است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که مدل اولسن ترکیب‌شده با شاخص پیوتروسکی با توجه به معناداری همه متغیرهای مستقل و نتایج آزمون والد، در پیش‌بینی بازدهی سهام شرکت‌ها کارآمد است. همچنین تغییرات شاخص پیوتروسکی در دوره جاری و قبل با بازدهی سهام شرکت‌ها در دوره بعد رابطه مثبت و معنادار داشتند.

علی محمد مرادی, مر تضی احمدی, محسن خوش طینت نیک نیت
PDF
65-85

     نسبت‌های مالی همواره یکی از منابع قوی در ارزیابی عملکرد مالی شرکت‌های بورس اوراق بهادار تهران است. یکی از روش­های پیش­بینی عملکرد استفاده از الگوریتم­های داده­کاوی است. در این پژوهش، چهار مدل درخت تصمیم به­منظور ارزیابی عملکرد، پیاده‌سازی و مدل‌ها با معیار‌های ارزیابی مقایسه شدند. بدین منظور نمونه‌ای متشکل 21 نسبت در 534 شرکت پذیرفته­شده در بورس اوراق بهادار تهران در فاصله بین سال‌های 1390 تا 1393 به­عنوان متغیرهای مستقل و دو نسبت بازده دارایی‌ها و بازده حقوق صاحبان سهام به­عنوان متغیرهای وابسته انتخاب شده است. نتایج تحقیق حاکی از آن است که بین دو متغیر بازده دارایی‌ها و بازده حقوق صاحبان سهام، بازده حقوق صاحبان سهام از لحاظ ارزیابی‌های به­دست­آمده از صحت بالاتری برخوردار است و در بین چهار درخت تصمیم سی فایو از بهترین شاخصه‌های ارزیابی برخوردار بود.

ایمان رئیسی وانانی, قاسم بولو, شهره زرکش
PDF
87-103

     امروزه اطلاعات، مهمترين بخش از فرايند سرمايه­گذاري است. اطلاعات موجب اخذ تصميمات متفاوت در افراد مختلف می­شود. عدم آگاهي سرمايه­گذاران از عوامل مؤثر بر واکنش ساير سرمايه­گذاران مي­تواند منجر به واکنش بيش از حد يا کمتر شود که در نهايت سرمايه­گذاران زيان خواهند ديد. این تحقیق به­بررسی رابطه سود غیرمنتظره و اندازه شرکت بر ضریب واکنش سود در شرکت­های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران پرداخته است كه براي اندازه­گيري ضريب واکنش سود از بازدهی غیرعادی انباشته، اندازه شركت از ميزان فروش شركت، سود غیرمنتظره از اختلاف سود واقعی از سود پیش­بینی­شده و براي محاسبه بازده مورد انتظار از مدل اصلي فاما و فرنچ استفاده شده است. براي اين منظور، اطلاعات مربوط به 135 شرکت نمونه در صنایع مختلف بورس در دوره زمانی 9 ساله (بین سال­های 1385-1393)، مورد تجزيه­وتحليل قرار گرفته (در مجموع 1215 شرکت- سال) تا ارتباط بين متغيرها براي آزمون فرضيه تحقيق بررسي شود. نتايج تحقيق نشان مي­دهد كه سود غیرمنتظره رابطه مستقيم و معناداري بر ضریب واکنش سود شرکت­های مورد بررسی دارد و نيز اندازه شرکت رابطه منفی و معناداري بر ضریب واکنش سود شرکت­های مورد بررسی داشته است. 

محمد تقی بیگدلی ضیایی, ربابه جمشیدی
PDF
105-127
موسسه­ها، سازمان­ها و دستگاه هاي اجرايي با هر ماموريت، رسالت، اهداف و چشم­اندازي که دارند نهايتاً در يک قلمرو ملي و يا بين­المللي عمل مي­کنند و ملزم به پاسخگويي به مشتريان، ارباب­رجوع و ذي­نفعان هستند تا شرکتي که هدفش سودآوري و رضايت مشتري است و سازماني که هدف خود را اجراي کامل و دقيق وظايف قانوني و کمک به تحقيق اهداف توسعه و تعالي کشور قرار می­دهد، پاسخگو باشند؛ بنابراين بررسي نتايج عملکرد، يک فرايند مهم راهبردي تلقي مي­شود. هدف این مقاله بررسی ارزیابی عملکرد شرکت­های واسطه­گری مالی (لیزینگ) که در بورس اوراق بهاردار پذیرفته شده‌اند و از روش­هایAHP  و MORA به­منظور رتبه­بندی استفاده شده است و بدین منظور وزن معیارها با استفاده از روش AHP محاسبه شده، با استفاده از نسبت­های مالی شرکت­های لیزینگ و بهره­گیری از MORA شرکت­های مزبور مورد ارزیابی و رتبه­بندی قرار گرفتند.
حمید رضا حبیبی, سید محمود خراسانی کیاسری, نسرین تاتاری, سپیده حاجی زاده
PDF
129-147